کنترل خشم در نوجوانان | کودکان امید




۲۹ام دی ۱۳۹۶ کودک و خانواده

 

فرض کن که توی مدرسه هستی و زنگ کلاس خورده و تو هم بعد از یک ربع استراحت و گفت و گو با دوستات ، می خوای وارد سالن کلاس ها بشی، که یه دفعه یه پسر قلدر، پاش را جلوی پات می ذاره و  تو هم ناخواسته پخش زمین میشی. از اینکه می بینی دوستای اون پسره دارن غش غش می خندن ، حرصت در  میاد . یکم از کوره در میری، و به اصطلاح آب و روغن قاطی میکنی و دلت میخواد که یه فحش آبدار تقدیمش کنی. بعد هم احتمال داره با یه مشت بزنی چش و چالش رو در بیاری. خب اگه شرایط اینجوری بره جلو چی میشه، بعد از چند دقیقه ناظم سر میرسه و احضار والدین و ادامه داستان . اما اگه بجای تو، “سنکا” فیلسوف  قرن اول میلادی باشه، به این فکر میکنه که در برابر خشم مثه یه مجسمه  بی اعتنا باشه و اهمیتی نده، انگار نه انگار که اتفاقی افتاده!

کنترل خشم در مدرسه

به نظر سنکا، خشم یه جنون زودگذر هس که مثه یه طوفان یهو میاد و رد میشه. اما اگر مقاوم نباشی، خسارت زیادی بهت وارد میکنه. سنکا نظرش این هس که حتی اگه خشم برات موجه هم باشه، نباید که مبنای رفتارت قرار بگیره. وقتی که قضاوتهای آدمهای کوته فکر روی تو تاثیر بذاره، خشم عقل رو از سرت میپرونه. بعدش هم بدیهای دیگه کم کم خودشو نشون میده. خشم میتونه عقل و هوش آدمها رو هم مختل کنه و اونها رو توی دردسر غرق کنه.  اینکه منشأ خشم چی هس، شدت خشم رو تعیین نمیکنه. چون حتی جزئی ترین بهونه ها هم میتونن، آتشفشان خشم رو شعله ور کنن.

کنترل خشم

اینترنت و خشم

اینترنت یه فضایی قابل دسترس و مدرن برای مدیریت خشم به حساب میاد. اگه توی فضای مجازی یه حساب داشته باشی یا وبلاگی داشته باشی که اونجا مطالبت رو مینویسی، متوجه موضوع مدیریت خشم میشی. یه روانشناس میگه که: توی تالارهای گفتگوی آنلاین مطالب زیادی می نویسم، با آدمهای مختلفی به گفتگو مشغول میشم و معمولا هم نحوه برخوردشون صمیمانه و آموزنده هس. اما گاهی هم عده ای هستن که با مطالب من مخالف هستن و با لحن تند و کوبنده سعی میکنن که مطالبم رو زیر سوال ببرن. خب! توی این شرایط چطور ممکنه که این حرفها آدم رو ناراحت نکنه. اما به قول یکی از فیلسوفها: این خود ما هستیم که  خودمون رو عذاب میدیم و برای خودمون مشکل درست میکنیم. چون طرز فکر خودمونه که این بلا رو سرمون میاره. مثلا اگه کنار یه صخره ای وایسی و بهش بد و بیراه بگی، چی نصیبت میشه؟ خب یه آدم هم به این صخره مدام توهین کنه و جوابی نشه، خونش به جوش میاد و از خشم میترکه. پس فقط خودش آسیب میبینه. پس منم سعی کردم که در برابر مخالفانم مثه صخره عمل کنم. هر چی که گفتن رو نادیده گرفتم و انرژی خودم رو بی جهت صرف بحث بیخود نکردم و بجای اون سعی کردم که اونها رو توی یه بحث مفید و سازنده مشغول کنم. بعدها به گوشم رسید که این منتقد معروف و سرشناس در برابر بی توجهی های من، از خشم لبریز شده. اما من توی آرامش داشتم زندگی میکردم.

در ادامه با الهام از توصیه های با ارزش سنکا چندین مورد برای مدیریت خشم ارائه میشه:

عاقلانه فکر کن

وقتی توی خلوت خودت نشستی و آرامش داری، با خودت عمیق فکر کن که چه عواملی باعث میشه که توی بعضی شرایط  از کوره در بری و به این فکر کن که توی این مواقع چه کاری باید انجام بدی.

خودتو کنترل کن

همون لحظه ای که حس کردی خون جلوی چشماتو گرفته، یه نفس عمیق بکش و سعی کن خودتو کنترل کنی وگرنه پشیمونی بعدش هیچ سودی به حال و روزت نداره.

با آدمهای صبور معاشرت کن

جالبه بدونی که آدمهای دور و برت خیلی میتونن روی اخلاق و رفتارت تاثیر بذارن. برای همین سعی کن که با آدمهای آروم و صبور رفت و آمد کنی تا الگو بگیری و دور آدمهایی که زود عصبی و خشمگین میشن رو یه خط قرمز پررنگ بکش. این آدمها جز اینکه بهت استرس وارد کنن و عصبانیت کنن، فایده ای ندارن.

یه سرگرمی مفید پیدا کن

اگه یاد بگیری که با هر وسیله ای یا هنری میتونی ذهنت رو آروم کنی پس موفق به مدیریت خشم میشی. میتونی ساز زدن رو یاد بگیری یا یه سرگرمی هدفمند دیگه ای رو دنبال کنی که ذهنت رو آروم کنه. چون اگه ذهنت آروم باشه، خشم هم سراغت نمیاد.

یه محیط مناسب پیدا کن

رنگها هم توی عملکرد مغزی ما اثر میذارن. پس تا میتونی توی محیط هایی باش که رنگهای جذاب و دلپذیری داره نه رنگهای تحریک کننده.

توی وقت آرامش صحبت کن

اگه که یه روز کاری خسته کننده داشتی یا به هر طریقی دل و دماغ نداری، پس خیلی به بحث و جدل مشغول نشو. چون همین خستگی تو رو تحریک میکنه که نتونی خشمت رو کنترل کنی.

شوخ طبع باش

اگه توی بحث با طرف مقابلت دیدی که گوشش به هیچ حرفی بدهکار نیس و فقط حرف خودشو میزنه، سعی کن با یه لحن طنزآمیز بحث رو تموم کنی و کشش ندی.

فاصله مثبت بگیر

این فاصله گرفتن مثبت همون چیزی هس که سنکا در موردش میگه. یعنی وقتی توی شرایط خشم هستی،  سعی کن پیاده روی کنی یا یه دوشی بگیری. یا هر کار دیگه ای انجام بدی تا بتونی از اون موقعیت فاصله بگیری.

تلقین آرامش کن

بهترین کار اینه که توی ذهنت خودت رو یه آدم آروم تجسم کنی و توی واقعیت هم سعی کنی آروم قدم بزنی و تن صدات رو بیاری پایین. تا ذهنت به طور ناخودآگاه این آرامش رو بپذیره.

به دیگران کمک کن

نکته مهمتر اینکه یاد بگیری شرایط آدمها رو درک کنی. همیشه هم لزومی به خشونت نیس. گرفتاریهای زندگی آدمها رو عصبی میکنه، چه بهتر که شرایط همو درک کنیم و سر به سر هم نذاریم تا کدورتی هم پیش نیاد.

نویسنده: محمد نعیمی

شاید دوست داشته باشی مقاله های زیر را هم بخونی:

چگونه خشم خود را کنترل کنیم؟

چطور رفتارمان را کنترل کنیم؟


مطالب پیشنهادی